Magazines / Nr 04 2016

Nr 04 2016

Oosterweel: aflevering 38

Vanwege hun enorme impact op mens en omgeving beroeren grote infrastructuurdossiers steevast allerhande gemoederen. Maar geen project dat de gemoederen het voorbije decennium zo beroerde als de Antwerpse Oosterweelsaga. De voorbije weken zijn er alweer een aantal nieuwe hoofdstukken toegevoegd aan dit bijzondere verhaal, dat zijn oorsprong heeft in de snel voortschrijdende verzadiging van de Antwerpse ring. U kan het gerust even zelf gaan uittesten. Begeef je op weekdagen tussen drie en zeven met de wagen in de buurt van de Scheldestad en je hebt het garanti ‘vlaggen’ – om het even op z’n Antwerps te zeggen.

Files zijn sinds lang een vast onderdeel van de spits in een straal van tien kilometer rond de Onze-Lieve-Vrouwekathedraal, en dus denkt men al geruime tijd na over een infrastructurele oplossing. ‘Men’ duidt in dit geval op een grote groep mensen met verschillende belangen en prioriteiten: politici en beleidsmakers, mobiliteitsexperts, milieudeskundigen, geëngageerde burgers … Sinds een referendum in 2009 al komaf maakte met het plan om een grote brug te bouwen (de zogeheten ‘Lange Wapper’), is heel de discussie in feite terug te voeren op aantal cruciale vragen, waaronder: overkapping of geen overkapping? Dat (een deel van) de Antwerpse ring misschien overkapt zal worden, is zonder meer de verdienste van Ringland, een burgerplatform dat eind 2013 het levenslicht zag en dat het idee van de overkapping meteen opwierp als cruciaal strijdpunt. Met als doel minder luchtvervuiling, minder lawaaihinder en meer plaats voor groen. Net als de andere actiegroepen die zich maar al te graag in de discussie mengen – Ademloos en stRaten-generaal – is Ringland ook resoluut tegen het huidige Oosterweeltracé en pleit het ervoor om het verkeer ver van de stad te houden en anders te organiseren – onder meer via een scheiding van doorgaande en stedelijke stromen via tunnels.

Begin juni kregen we heuglijk nieuws: na maanden gebakkelei en dovemansgesprekken raakte bekend dat de Vlaamse regering, de stad Antwerpen en de bovengenoemde actiegroepen samen de mogelijke overkapping van de zuidelijke Antwerpse Ring gaan bestuderen (van de Kennedytunnel tot Merksem). Een gezamenlijke persconferentie moest de prille eendracht illustreren. Dat er eindelijk beweging lijkt te gaan komen in het muurvaste dossier, bewees de mededeling dat de gecontesteerde ‘Hollandse Knoop’ – een complex met meer dan twintig rijstroken ter hoogte van het Sportpaleis dat het nieuwe tracé verbindt met de R1 – er allicht niet zal komen en misschien zelfs vervangen wordt door een ‘Tuin van Deurne’, een park bovenop een alternatieve, overkapte aansluiting. “Voor het eerst in twintig is er sprake van een echte dialoog”, sprak een tevreden Peter Vermeulen, de drijvende kracht achter Ringland.

Pas eind dit jaar of begin volgend jaar weten we wat deze nieuwe onderzoeksfase zal hebben opgeleverd, maar intussen heeft het herwonnen enthousiasme van de actiegroepen alweer een ferme knauw gekregen. Een nieuw milieueffectenrapport van een onafhankelijk studiebureau maakte brandhout van het alternatieve Ringland-tracé (noorderlijker en verder van de stad), dat verbazend genoeg tot een surplus aan files en sluipverkeer zou leiden, met onder meer een overbelasting van de Kennedytunnel tot gevolg. Op die manier scoort het zelfs slechter dan het tracé dat momenteel op tafel ligt (een sluiting van de ring dichtbij de stad). Een heuse uppercut voor Ringland, dat na jaren lobbyen eindelijk een voet tussen de deur dacht te hebben.

Tegenstanders van het huidige Oosterweeltracé hoeven evenwel niet te wanhopen, want de overkapping van de zuidelijke ring is nog steeds een realistisch scenario – op zich al een hele overwinning. Maar toch is geestelijke vader Peter Vermeulen allerminst tevreden en stelt hij zich ernstige vragen bij de recente ontwikkelingen. Dat de uitkomst van de studie gelekt is zonder dat hij de tijd kreeg om te reageren, is inderdaad hoogst opmerkelijk. Voorts schuwt Vermeulen de krachttermen niet en heeft hij het zelfs over “het failliet van de MER-procedure”.

Wat er ook van zij: het Oosterweeldossier is er de voorbije weken alweer niet transparanter op geworden. Het is nog tot eind dit jaar of begin volgend jaar wachten op een (eventueel) definitief consensus, en dat terwijl minister Weyts zich sterk maakt dat de eerste spade in de loop van volgend jaar de grond zou ingaan. Intussen hoopt de brave Antwerpenaar vooral dat er effectief een leefbaar concept uit de bus komt. Benieuwd naar aflevering 39 van deze boeiende soap…

Veel leesplezier

Tim Janssens

Ik wil graag een proefexemplaar of abonnement.

Ik wil graag een: