Tagarchief: Nieuwpoort

Bijzonder transport over water: Enorme betonnen drempel voor stormvloedkering van Kallo naar Nieuwpoort

Storme-surge-barrier-Nieuwpoort—Threshold-construction[2]
Lees het gehele artikel

Vanuit Kallo, in de haven van Antwerpen, vertrekt eerstdaags een opvallende lading. Een ponton met daarop een enorme betonnen drempel. Eindbestemming: havengeul Nieuwpoort. Het gaat om een belangrijk onderdeel van de stormvloedkering die het agentschap voor Maritieme Dienstverlening en Kust (MDK) daar momenteel bouwt. Deze stormvloedkering zal Nieuwpoort beschermen tegen zeer zware stormvloeden. Minister van Mobiliteit en Openbare Werken Lydia Peeters kwam kijken hoe de laatste hand gelegd wordt aan de enorme drempel.

v.l.n.r. Dirk Van Rompaey (Jan De Nul), Lydia Peeters (Minister), Benny De Sutter (Herbosch-Kiere), Nathalie Balcaen (MDK), Caroline Lootens (MDK)

23,5 meter breed, 42,1 meter lang en vijf meter hoog, zo groot is de betonnen drempel waaraan de voorbije maanden hard is gewerkt in Kallo. Die drempel komt straks in de havengeul van Nieuwpoort te liggen, tussen de twee landhoofden van de stormvloedkering. Later zal daarin de stalen kering liggen in normale, open toestand. 

“De bouw van de stormvloedkering is uniek voor ons land,” vertelt minister Lydia Peeters. “Als ik hier de drempel zie liggen, is alleen al het vervoer hiervan een krachttoer te noemen. Heel wat verschillende partijen werken samen om de drempel veilig op zijn eindbestemming te krijgen. Iedereen die aan dit project meewerkt, is terecht trots om een schakel te zijn in het hele proces.”

“De stormvloedkering is noodzakelijk om Nieuwpoort en het achterland te beschermen tegen overstromingen,” zegt minister Lydia Peeters. “De kusthavens zijn vandaag het meest bedreigd met overstromingsgevaar als er zware stormvloeden optreden. Ook Nieuwpoort is momenteel nog niet voorbereid op de hoge waterstanden die met zwaar stormweer gepaard kunnen gaan. Voor de bescherming van Nieuwpoort investeren we met de Vlaamse overheid 58 miljoen euro in de bouw van de stormvloedkering op de monding van de IJzer. Het bouwwerk is een van de maatregelen uit het Masterplan Kustveiligheid dat onze volledige kust moet beschermen tegen zware stormvloeden tot 2050.”

Dirk Van Rompaey, Directeur Civiele Werken Jan De Nul Group: “Onze Belgische kust is kwetsbaar voor de stijgende zeespiegel. De stormvloedkering die Jan De Nul bouwt in Nieuwpoort past binnen een reeks maatregelen van de overheid om 67 km kust te beschermen. Het is een unieke en waterbouwkundige constructie waarbij alle knowhow en expertise van civiele en maritieme technieken samenkomen. Een kolfje naar de hand van Jan De Nul. Het afzinken van de betonnen drempel voor deze kering is een belangrijke mijlpaal in dit project. Een huzarenstukje dat Jan De Nul realiseert in samenwerking met Herbosch-Kiere.”

Benny De Sutter, CEO Herbosch-Kiere: “Omdat de werken plaatsvonden op ons terrein in Kallo, hebben we het privilege deze op de voet te volgen en de drempel elke dag te zien groeien. Dat was een bijzondere ervaring voor onze mensen hier op kantoor. De werkzaamheden aan dit indrukwekkend en gigantisch bouwwerk verliepen uiterst vlot en wij zijn trots op onze medewerkers die zich de afgelopen periode heel flexibel en professioneel hebben ingezet. We zijn helemaal klaar voor de veelbewogen reis naar de eindbestemming van de drempel te Nieuwpoort.”

Vervoer over water

De drempel van Kallo naar Nieuwpoort krijgen is op zijn minst te vatten onder de noemer bijzonder transport. De drempel is opgebouwd op een ponton dat kan afzinken. Twee sleepboten slepen dat ponton eerst door de Schelde en vervolgens over zee tot in de haven van Oostende. Een traject dat zo’n twaalf uur duurt. 

Voor het vervoer over de Westerschelde en over zee werken verschillende schakels van de nautische keten nauw samen. De Gemeenschappelijke Nautische Autoriteit (GNA) geeft toestemming voor het traject over de rivier, het Maritiem Reddings- en Coördinatiecentrum (MRCC) levert de vergunning voor het zeetraject. Zowel voor het stuk over de Schelde als het stuk op zee tot in Oostende is er een loods aan boord. 

Voor dit bijzonder transport zijn vergunningen afgeleverd, waarin bepaalde veiligheidsvoorschriften staan. 

Bij aankomst in Oostende wordt alles dat ervoor zorgt dat de drempel niet zou verschuiven of omvallen tijdens het transport (de zeevasting) verwijderd. Daarna wordt de drempel vastgehaakt aan een kraan op een tweede ponton, de Matador III. De betonnen drempel weegt ruim 4.500 ton. Te zwaar voor de Matador III om op te heffen. Wie zich de wet van Archimedes nog herinnert, weet dat een voorwerp onder water minder zwaar is om hijsen. Daarom zal het ponton afgezonken worden, zodat de drempel volledig onder water komt te zitten. De te heffen last is dan ‘maar’ 1.210 ton meer. Deze operatie duurt 16 tot 20 uur. Daarna moeten nog een aantal controles uitgevoerd worden. Dan pas is de drempel, hangend in de kraan van de Matador III, klaar voor het laatste stuk van het traject naar Nieuwpoort. Een tocht van ongeveer zes uur.

Eenmaal de drempel aankomt in de havengeul van Nieuwpoort wordt hij tussen de twee landhoofden neergelaten. Dat duurt ongeveer 1 dag. Tot slot moet de drempel nog gefixeerd worden. Hiervoor wordt de havengeul gedurende een tiental dagen volledig gestremd. Bij het hele proces in Nieuwpoort zijn duikers aanwezig om te controleren of de plaatsing goed verloopt.

Verloop van de werken

Het plaatsen van de betonnen drempel is een belangrijke mijlpaal in de bouw van de stormvloedkering. Het agentschap MDK startte in het voorjaar van 2018 met de werken. In de havengeul in Nieuwpoort zijn tot hier toe beide betonnen landhoofden en stroomgeleidingswanden gebouwd en is de zinksleuf gerealiseerd voor het plaatsen van de drempel. 

Dit najaar begint de bouw van de omloopriolen. Dat zijn zijdelingse kokers die in elk van de landhoofden komen. Ze zullen ervoor zorgen dat de stroomsnelheid bij springtij niet meer boven de drie knopen komt. Daarna volgt nog de plaatsing van de stalen kering, de realisatie van de mechanica, het remmingswerk en de bouw van het bedieningsgebouw op het landhoofd van rechteroever. 

Het volledige project moet klaar zijn in 2025.

Achtergrondinformatie stormvloedkering

Bij voorspelde stormvloed zal de stormvloedkering de havengeul afsluiten, zodat het water de haven en het achterland niet kan binnen stromen. De bescherming door de stormvloedkering is al noodzakelijk bij stormvloeden met een kans op voorkomen van eens in de tien jaar. De kering zal echter ook beschermen tegen een 1000-jarige stormvloed. Bij het ontwerp is rekening gehouden met een zeespiegelstijging van 80 centimeter tegen het jaar 2100. 

De drempel in cijfers
Gewicht: 4.570 ton
Afmetingen: 23 meter breed, 42,1 meter lang, 5 meter hoog 
1.732m³ beton
572.450 kg wapeningsstaal

Wil je weten hoe de stormvloedkering zal werken? Kijk op www.stormvloedkeringnieuwpoort.be voor meer informatie.

Bouw tweede bouwkuip voor stormvloedkering in Nieuwpoort bereikt eindfase

Overzichtsfoto-februari-2021-leegmaken-bouwkuip-RO-en-landh-1
Lees het gehele artikel

De stormvloedkering zal de noodzakelijke bescherming bieden aan de haven, de stad Nieuwpoort en haar hinterland. In een tijdelijke maatschappij nemen Jan De Nul Group en Herbosch-Kiere het indrukwekkende project bij de horens. Nadat in een eerdere fase al de bouwkuip op linkeroever werd gerealiseerd, heeft ook de bouwkuip op rechteroever nu een eindfase bereikt. “Het ontwerp en de plannen, de beschoeiingen, de funderingen, en de betonwerken worden allemaal uitgevoerd met eigen middelen en eigen knowhow”, klinkt het trots.

Om de kust en het hinterland te beschermen tegen zware stormvloeden keurde de Vlaamse Regering in 2011 het Masterplan Kustveiligheid goed. Stormvloeden vormen immers één van de belangrijkste natuurlijke bedreigingen in de Noordzeeregio. De kusthavens zijn vandaag het meest bedreigd met overstromingsgevaar in geval van zwaar stormweer. Ook Nieuwpoort en haar hinterland zijn niet voorbereid op de hoge waterstanden die met zware stormen gepaard gaan. Om Nieuwpoort en omgeving te beschermen stelt het Masterplan de noodzaak voor de bouw van een stormvloedkering op de monding van de IJzer voorop. Na grondige studies en een architecturaal ontwerp werd gekozen voor een horizontale sectorschuif met een doorvaartbreedte van 38 m.

Tijdelijke maatschap

Voor het project in Nieuwpoort werd de TM Herbosch-Kiere/Jan De Nul opgericht. Deze bouwt in opdracht van het agentschap MDK (Maritieme Dienstverlening en Kust) van de Vlaamse overheid een beweegbare stormvloedkering – beweegbare keringen in waterwegen, riviermondingen en zeearmen die in geval van extreem hoogwater sluiten – op de monding van de IJzer. De kering in Nieuwpoort is een beweegbare stalen constructie die in ‘parkeerstand’ verdiept ligt in een betonnen drempel op de bodem van de IJzer. Wanneer er een stormvloed voorspeld wordt kan de kering 90° gedraaid worden. Deze roteert rond twee gietstalen assen die aan beide landhoofden zijn verankerd. Voor het onderhoud kan deze nog eens 90° extra draaien, dus 180° in totaal. Zo wordt de goede werking ervan steeds gegarandeerd.

Overzichtsfoto – februari 2021 – leegmaken bouwkuip: De stormvloedkering zal de noodzakelijke bescherming bieden aan de haven, de stad Nieuwpoort en haar hinterland.

Vandaag is de bouwkuip op rechteroever klaar om het landhoofd in op te bouwen. 53 stalen buispalen en evenveel damplanken zorgen ervoor dat de arbeiders in het droge kunnen werken. In de kuip zijn nog eens 42 buispalen geheid als fundering voor het landhoofd. Het onderwaterbeton werd gestort, de bouwkuip werd droog gezet en in de paasvakantie werd de wapening voor de vloerplaat geplaatst. De aanvoer van alle materialen gebeurde zoveel mogelijk buiten de diensturen van het veer. “De bouwkuip op rechteroever is eigenlijk een exacte kopie in spiegelbeeld van de bouwkuip op linkeroever”, vertelt Arnold Feys, projectleider bij Jan De Nul Group. “Door de kennis en ervaring van de werken op linkeroever hebben we de uitvoeringsmethode kunnen optimaliseren.”

Drempel

Als alles volgens planning verloopt, worden in de loop van juni de torenkranen geplaatst om te starten met het bekistingswerk van het landhoofd op rechteroever. “Het landhoofd op linkeroever is reeds klaar, op de dakplaat na”, licht Koen Ameye, hoofdwerfleider bij Herbosch-Kiere, toe. “Als ook het landhoofd op rechteroever klaar is, wordt de drempel – de verbinding tussen beide landhoofden – gerealiseerd. De drempel is een betonnen constructie die we tot onder het bodempeil van de ijzer laten zakken. De constructie wordt volgens de planning in het voorjaar van 2022 gemaakt op een afzinkponton op het terrein van Herbosch-Kiere. Nadat de drempel op een ponton naar Oostende is gevaren, neemt de hijskraan het over om de drempel naar de juiste locatie in Nieuwpoort te verplaatsen.”

Weersafhankelijk

In een latere fase, in 2023 en 2024, wordt alles op het vlak van elektromechanica, hydraulica en staal geïntegreerd. Voor de start van het totale project moeten we intussen al ruim drie jaar terug in de tijd. Arnold Feys: “Over het algemeen zijn we zeker tevreden over hoe dit project vordert. We hadden al verder kunnen staan, maar er zijn uiteraard altijd onvoorziene omstandigheden waar we geen vat op hebben. Zo zijn we bijvoorbeeld heel erg weersafhankelijk. De locatie is zeer windgevoelig en bij stevige deining en hoge golven kunnen we geen heiwerken uitvoeren of slib afvoeren. Ook bij het uitgraven van de bouwkuip kwamen we onvoorziene dingen tegen in de grond. Dat zijn allemaal zaken die we niet in de hand hebben, maar uiteindelijk heeft dit zeker niet voor grote problemen gezorgd. Ook omdat we organisatorisch kunnen bijsturen. We hebben wel gevraagd om komende zomer tijdens het bouwverlof te blijven verwerken. De plaatsingsdatum van de drempel, in mei 2022, is namelijk een cruciale datum omdat de voorbereidingswerken in de vaargeul voor de nodige hinder voor de scheepvaart zullen zorgen.”

Uitdagingen

Voor zowel Jan De Nul als Herbosch-Kiere, twee ervaren spelers in het vak, past deze opmerkelijke opdracht perfect binnen hun kraam. “Maar dat betekent niet dat we niet voor uitdagingen komen te staan”, vertelt Koen Ameye. “Er zijn behoorlijk wat bijzondere technieken die worden toegepast, zoals het onder water afbranden van buizen. Ook de heiwerken waren allesbehalve alledaags omwille van de locatie, in combinatie met moeilijke weersomstandigheden. Veder komt er ook heel veel specifiek duikwerk aan te pas.” Arnold Feys bevestigt en benadrukt het unieke karakter van het project. “Voor België is deze stormvloedkering een absolute primeur.       

In Europa zijn er maar enkele van dit soort keringen te vinden. Ook de omvang van de landhoofden en de grote diepte maken het zeer specifiek. Net als de elektromechanica en de plaatsing van de grote stalen klep in een latere fase. Als we puur kijken naar grootorde en het financiële plaatje, dan hebben we al grotere opdrachten afgewerkt, maar op technisch vlak is dit zeker een opmerkelijk project.”

De beweegbare stalen kering is een constructie die om een horizontale as roteert. De kering ligt in parkeerstand verdiept in een betonnen drempel op de bodem van de IJzer en roteert tussen twee gietstalen assen die verankerd zijn in een betonnen landhoofd. Deze twee landhoofden zijn dus verbonden met de oevers van de IJzer. Bij een voorspelde stormvloed of voor een proefsluiting wordt de kering 90 graden geroteerd naar de kerende positie. Voor onderhoud kan de kering naar de onderhoudspositie van 180 graden geroteerd worden. In de drie standen – parkeren, keren en onderhoud – kan de stormvloedkering vergrendeld en ontgrendeld worden met behulp van een afstandsbediening.

Veel ervaring

Aan beide zijden wordt de stormvloedkering voorzien van een bewegingsmechanisme zodat in één ononderbroken beweging van parkeerstand tot kerende stand of onderhoudsstand geroteerd kan worden. De capaciteit van het mechanisme is voldoende groot om, zelfs indien maar één van beide mechanismen in werking is, de kering nog steeds bij elke mogelijke waterstand van parkeerstand naar de kerende positie te roteren. “Zowel Herbosch-Kiere als Jan De Nul hebben zeer veel ervaring op het vlak van waterwerken en heiwerken. We vullen elkaar prima aan en niet onbelangrijk: we beschikken naast ervaring ook over voldoende materieel en manschappen”, vertelt Koen Ameye, die wordt bijgestaan door Arnold Feys: “Een grote troef is dat we alle kennis in huis hebben, van de civiele werken tot de meest complexe mechanica en hydraulica. Voor ieder onderdeel kunnen we een beroep doen op onze eigen specialisten. We voeren dit project uit met onze eigen knowhow en dat is ook voor de opdrachtgever een grote meerwaarde.”  


Stormvloedkering Nieuwpoort beschermt stad en hinterland

foto-2
Lees het gehele artikel

Zonder twijfel is de toekomstige stormvloedkering in Nieuwpoort één van de belangrijkste waterkerende bouwwerken in België. De stormvloedkering zal de noodzakelijke bescherming bieden aan de haven, de stad Nieuwpoort en haar hinterland. 

Herbosch-Kiere speelt sinds ruim honderd jaar een belangrijke rol in waterbouwkundige werken. Kristof De Scheerder: “Herbosch-Kiere is deel van de Eiffage Benelux Group, dat op haar beurt  tot Eiffage Frankrijk behoort, één van de grootste bouwaannemers in Europa. Onze voornaamste activiteiten bestaan uit de constructie van onder andere kaaimuren, bruggen, steigers en sluizen. Zo stonden wij mee in voor de realisatie van enkele noemenswaardige projecten zoals de havendam van Oostende, de Kieldrechtsluis aan de haven van Antwerpen, de nieuwe stuwsluis in Harelbeke en de Scheldekaaien in Antwerpen.”

Beweegbare stormvloedkering

Voor het project in Nieuwpoort werd de tijdelijke maatschap Herbosch-Kiere/Jan De Nul opgericht. Deze bouwt in opdracht van het agentschap MDK (Maritieme Dienstverlening en Kust) van de Vlaamse overheid een beweegbare stormvloedkering – beweegbare keringen in waterwegen, riviermondingen en zeearmen die in geval van extreem hoogwater sluiten – op de monding van de IJzer. De kering in Nieuwpoort is een beweegbare stalen constructie die in ‘parkeerstand’ verdiept ligt in een betonnen drempel op de bodem van de IJzer. Kristof De Scheerder: “Wanneer er een stormvloed voorspeld wordt kan de kering 90° gedraaid worden. Deze roteert rond twee gietstalen assen die aan beide landhoofden zijn verankerd. Voor het onderhoud kan deze nog eens 90° extra draaien, dus 180° in totaal. Zo wordt de goede werking ervan steeds gegarandeerd.”

1000-jarige storm

Stormvloeden vormen één van de belangrijkste natuurlijke dreigingen in de Noordzeeregio. De kusthavens zijn vandaag het meest bedreigd met overstromingsgevaar in geval van zwaar stormweer. Ook Nieuwpoort en haar hinterland zijn niet voorbereid op hoge waterstanden die met zware stormen gepaard gaan. Om de kust en het hinterland te beschermen tegen zware stormvloeden, keurde de Vlaamse regering in 2011 het Masterplan Kustveiligheid goed. Het agentschap MDK begon in datzelfde jaar aan de uitvoering van de maatregelen langs onze kust. Daarbij gaat men uit van het principe ‘zacht waar het kan, hard waar het moet’. Door zandsuppleties uit te voeren beoogt het agentschap zowel een veilige als een aantrekkelijke en natuurlijke kust.  

Op sommige plaatsen is bescherming door een breder en hoger strand onvoldoende of niet mogelijk. Daar worden extra maatregelen genomen zoals de bouw van een stormmuur, een golfdempende uitbouw, een bredere dijk of zoals in Nieuwpoort: een stormvloedkering. De bescherming door de stormvloedkering is al noodzakelijk bij stormenvloeden met een kans op voorkomen van eens in de 10 jaar. De stormvloedkering zal echter ook bescherming bieden tegen een 1000-jarige stormvloed. Dat is een zeer zware storm die statistisch gezien één keer in de duizend jaar kan voorkomen. Hierbij wordt rekening gehouden met een zeespiegelstijging van 80 cm tot het jaar 2100.

Bouwkuip

Een van de belangrijkste uitdagingen tot nu toe was de realisatie van de bouwkuip in zijn geheel. Kristof De Scheerder: “Om het landhoofd waar de gietstalen assen in verankerd worden te kunnen bouwen, dienden we eerst een droge bouwkuip te bouwen. Deze bouwkuip wordt op 10 m van de oever gebouwd en bestaat uit een combiwand (buispalen gecombineerd met damplanken). Ook dienden we steeds rekening te houden met het getij. Zo bewoog de bouwkuip mee met het getij en was er een belastingverschil tussen hoog- en laagtij. Vandaar dat we met vereffeningsluiken hebben gewerkt in de tussenplanken, zodoende bleef het waterpeil binnen en buiten de bouwkuip gelijk.”

Innovatieve baggertool

Om de grondproppen uit funderingspalen en de palen van de combiwand te halen, werd er specifiek voor deze werf een innovatieve baggertool ontwikkeld.  “De palen dienden leeggemaakt te worden tot een diepte van 26 m. De diameter van de funderingspalen meten 1,27 m en die van de combiwandpalen bedraagt 1,42 m. Hiervoor hebben we een baggerpomp met 2 cutterkoppen laten aanpassen zodat deze ook voor de kleinste diameter past”, legt Kristof De Scheerder verder uit.

Na een zomerstop werden de werken begin september terug aangevat. Kristof De Scheerder : “We zijn begonnen met het bouwen van de 18 m hoge wanden van het landhoofd op linkeroever. Deze werken zullen nog een zevental maanden in beslag nemen. Eens die afgewerkt zijn, kan een deel van de bouwkuip weggenomen worden en kan er gestart worden met de bouwkuip op rechteroever. Deze wordt een volledige kopie van de andere. De 2 bouwkuipen mochten niet tegelijkertijd uitgevoerd worden om een constante doorvaart van 35 meter breed te kunnen garanderen. Vandaar dat de fasering ook zo belangrijk is.”